Marmur to metamorficzna powstała z
przeobrażenia wapieni, rzadziej dolomitów. Składa się głównie z
krystalicznego kalcytu lub dolomitu (marmur dolomitowy). Od
starożytności stosowany jako cenny materiał budowlany, rzeźbiarski oraz
architektoniczny.
Marmury wydobywa się przy użyciu różnych urządzeń tnących, nie stosuje
się materiałów wybuchowych, gdyż prowadzą one do spękania skał, co
uniemożliwia wydobycie bloków na tyle dużych by pociąć je na płyty
okładzinowe lub przeznaczyć na rzeźby. Marmury spękane i odpady z
produkcji pełnowartościowego marmuru wykorzystuje się do produkcji
lastriko lub grysu marmurowego. Marmury zbudowane z dolomitu są podstawą
wytwarzania tabletek magnezu.
W Polsce marmur wydobywany jest wyłącznie w Sudetach, przede wszystkim w
Masywie Śnieżnika, gdzie występuje w dwóch odmianach kolorystycznych,
jako "Biała Marianna" (na górze Krzyżnik) i "Zielona Marianna". Innym
złożem marmuru jest złoże marmuru szarego z odcieniem niebieskawym w
Sławniowicach. Eksploatuje się także dolomity przeobrażone (nazywane
przez większość geologów marmurem lub dolomitem krystalicznym) w
Rędzinach. Z tych miejsc pochodzi zdecydowana większość marmurowych płyt
na wrocławskich cmentarzach.
Płyty wykonane z marmuru należą do najdroższych, ale też najlepszych
jakościowo i najtrwalszych. Marmur jest jednak stosunkowo mało odporny
na zabrudzenia i konieczna jest dokładna impregnacja płyty by skutecznie
zapewnić ładny wygląd.
Kamień ten jest również wyjątkowo narażony na niewłaściwe mycie czy
użycie środków chemicznych lub czyszczących. Na powierzchni łatwo
powstają wtedy rysy, a niewłaściwa aplikacja impregnatu powoduje, że
wcierany on jest wraz z brudem w płytę. Pamiętajmy, że istnieją różne
rodzaje marmurów, o różnej twardości i gęstości, do każdego z nich
stosujemy inny środek zabezpieczający.
Powierzchnie wykonane z marmuru należy myć ciepłą wodą a następnie
przetrzeć do sucha szmatką wykonaną z miękkiego, antystatycznego
materiału lub skóry, które skutecznie pozwalają nie pozostawić smug.
Dodatkowo, co kilka myć użyć można środka myjącego, penetrującego
głębsze warstwy kamienia.
Po umyciu dokładnie suszymy powierzchnię i
przynajmniej raz w roku (w zależności od częstotliwości mycia i
ścierania impregnatu) pokrywamy ją warstwą ochronną na bazie żywicy lub
wosku.
Płyta marmurowa powinna być corocznie konserwowana przy użyciu
profesjonalnych środków, w innym wypadku szybko traci poblask, matowieje
i jest znacznie mniej odporna na pojawiające się zabrudzenia i opady
atmosferyczne. Może być nim wosk bezbarwny, ale lepiej stosować
specjalne środki silikonowe i teflonowe, skutecznie chroniące pory
kamienia przed wdzieraniem się wody i brudu.
Dużą zaletą marmuru jest także to, iż nawet w wypadku znacznego starcia
czy zniszczenia jego powierzchni można ją odnowić przy pomocy środków
ożywiających blask kamienia. Warto dbać o regularnie o groby marmurowe,
by cieszyć się pięknem nagrobka przez cały rok.
Właściciele nagrobków z
lastriko płukanego twardego najszybciej poradzą sobie z jego
odświeżeniem. Twardy kamień wystarczy polać popularnym płynem do mycia
naczyń Ludwikiem lub wybielaczem Ace. Pozostawione na 15 - 20 minut
chemikalia z pewnością rozpuszczą zabrudzenia, które z powodzeniem można
usunąć z pomocą szczotki ryżowej i kubła zimnej wody.
Noże czy szczotka ryżowa to rekwizyty z których powinniśmy zrezygnować
przy czyszczeniu
grobowców wykonanych z lastriko gładkiego. Ten kamień nie toleruje
ostrych narzędzi. Co
najwyżej pozostaną po nich ślady, które trudne będą do zlikwidowania bez
pomocy fachowca.
Chemiczne środki czyszczące po spłukaniu najlepiej więc usunąć za pomocą
miękkiej tkaniny
bądź miotły z miękkiego włosia.
Granit nie lubi chemii
Właściciele nagrobków z granitu wielkie sprzątanie powinni ograniczyć do
spłukania grobowca czystą wodą. Chemiczne dodatki, ostre szczotki
jedynie zniszczą kamień. Trudne do usunięcia zabrudzenia można usunąć
polewając je benzyną ekstrakcyjną i pozostawić na okres 15 minut. Do
odparowania. Wraz z nią wyparują kłopotliwe plamy.